Luận án – Phát triển năng lực tích hợp kiến thức các khoa học tự nhiên của sinh viên sư phạm Vật lí trong dạy học Vật lí đại cương phần “Vật lí nguyên tử hạt nhân

Tên luận án:

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TÍCH HỢP KIẾN THỨC CÁC KHOA HỌC TỰ NHIÊN CỦA SINH VIÊN SƯ PHẠM VẬT LÍ TRONG DẠY HỌC VẬT LÍ ĐẠI CƯƠNG PHẦN “VẬT LÍ NGUYÊN TỬ HẠT NHÂN”

Ngành:

LÍ LUẬN VÀ PPDH BỘ MÔN VẬT LÍ

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này tập trung vào việc phát triển năng lực tích hợp kiến thức các khoa học tự nhiên cho sinh viên sư phạm Vật lí trong quá trình dạy học học phần Vật lí đại cương, đặc biệt là phần “Vật lí nguyên tử hạt nhân”. Bối cảnh nghiên cứu xuất phát từ xu thế phát triển nhanh chóng của khoa học, kỹ thuật và công nghệ, đòi hỏi phải đổi mới phương pháp dạy học đại học theo hướng phát triển năng lực, đặc biệt là năng lực dạy học tích hợp liên môn, liên ngành. Mục đích chính là bồi dưỡng năng lực này cho sinh viên, chuẩn bị cho họ khả năng triển khai dạy học tích hợp trong chương trình giáo dục phổ thông mới.

Để đạt được mục tiêu này, luận án đã thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm: nghiên cứu lí luận và thực tiễn về giáo dục đại học và đào tạo giáo viên Vật lí THPT; phân tích chương trình, nội dung học phần “Vật lí nguyên tử hạt nhân”; điều tra thực trạng dạy học Vật lí đại cương theo hướng phát triển năng lực tích hợp; phát triển chương trình học phần và vận dụng dạy học tích hợp theo chủ đề; đánh giá năng lực tích hợp kiến thức khoa học tự nhiên và thực nghiệm sư phạm.

Về mặt lí luận, luận án góp phần làm sáng tỏ cơ sở lí luận về phát triển năng lực tích hợp kiến thức các khoa học tự nhiên, coi đây là điều kiện cần để bồi dưỡng năng lực dạy học tích hợp cho giáo viên Vật lí THPT. Luận án đã xây dựng cấu trúc năng lực dạy học tích hợp của giáo viên Vật lí và cấu trúc năng lực tích hợp kiến thức khoa học tự nhiên của sinh viên, đồng thời đề xuất thang đo năng lực này và quy trình 5 giai đoạn để xây dựng kế hoạch dạy học chủ đề tích hợp trong Vật lí đại cương.

Về mặt thực tiễn, luận án đã điều tra được thực trạng dạy học và thiết kế thành công 5 kế hoạch dạy học theo chủ đề tích hợp cho phần “Vật lí nguyên tử hạt nhân”, định hướng phát triển năng lực tích hợp kiến thức khoa học tự nhiên. Kết quả thực nghiệm sư phạm tại Đại học Cần Thơ và Đại học Sư phạm TP.HCM cho thấy sinh viên lớp thực nghiệm đạt được sự tiến bộ đáng kể về năng lực tích hợp kiến thức các khoa học tự nhiên, với điểm trung bình cao hơn rõ rệt so với lớp đối chứng. Sinh viên cũng thể hiện thái độ tích cực, chủ động trong các hoạt động học tập theo chủ đề tích hợp, góp phần vào việc chiếm lĩnh kiến thức mới và phát triển kỹ năng học tập hiện đại. Luận án kiến nghị tiếp tục phát triển chương trình Vật lí đại cương theo hướng này và bồi dưỡng năng lực dạy học tích hợp cho đội ngũ giảng viên.