NGHIÊN CỨU SỰ ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC YẾU TỐ ĐẾN HIỆU QUẢ KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NGÀNH THỰC PHẨM NIÊM YẾT TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM
Tài chính – Ngân hàng
Luận án "Nghiên cứu sự ảnh hưởng của các yếu tố đến hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp ngành thực phẩm niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam" xuất phát từ tính cấp thiết của việc xác định chính xác các yếu tố tác động đến hiệu quả kinh doanh (HQKD) của doanh nghiệp (DN). Ngành thực phẩm ở Việt Nam đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong nền kinh tế, tạo việc làm và đóng góp vào GDP, song HQKD của các DN trong ngành chưa thực sự tương xứng với tiềm năng. Nghiên cứu tập trung vào các DN thực phẩm niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2014-2019, nhằm xây dựng mô hình, đánh giá sự ảnh hưởng của các yếu tố, qua đó đưa ra các khuyến nghị và hàm ý chính sách.
Nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về HQKD, khảo sát thực trạng hoạt động kinh doanh của DN ngành thực phẩm, tổng quan các nghiên cứu liên quan để xây dựng mô hình phù hợp, kiểm định độ tin cậy của mô hình, thảo luận kết quả và đề xuất các giải pháp cải thiện HQKD. Luận án sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng, duy vật lịch sử, kết hợp nghiên cứu định tính và định lượng với dữ liệu thứ cấp đáng tin cậy.
Những đóng góp chính của luận án là: Thứ nhất, về chỉ tiêu đánh giá HQKD, bên cạnh hệ số lợi nhuận doanh thu và Tobin’s Q, luận án đã sử dụng thêm mức độ sinh lời của vốn chủ sở hữu (ROE) và vốn đầu tư (ROC), đồng thời so sánh TSSL với chi phí sử dụng vốn để có kết luận chính xác hơn về tình hình kinh doanh thực sự. Kết quả cho thấy TSSL của VĐT và hệ số LN doanh thu của các DN không cao, dù nhà đầu tư đánh giá tích cực tiềm năng của ngành qua chỉ số Tobin’s Q. Thứ hai, về các yếu tố ảnh hưởng, luận án kiểm tra sự khác biệt HQKD giữa DN có và không có chứng nhận ISO 22000, phát hiện DN đạt tiêu chuẩn ISO 22000 có HQKD tốt hơn. Đặc biệt, nghiên cứu chỉ ra rằng yếu tố nợ trong quá khứ có tác động tích cực có ý nghĩa thống kê đến HQKD hiện tại, trái với giả thuyết ban đầu. Thứ ba, về phương pháp nghiên cứu, luận án sử dụng phương pháp hồi quy phân vị và phân tích phân rã Oaxaca để đánh giá mức độ tác động của các yếu tố và khai thác nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt trong HQKD giữa các nhóm DN, với các yếu tố như khả năng thanh toán, hoạt động, quy mô DN, thời gian kinh doanh và chỉ số giá tiêu dùng góp phần tạo nên sự khác biệt này.