NGHIÊN CỨU MỐI QUAN HỆ CỦA FDI VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ TỈNH BÌNH ĐỊNH
KINH TẾ PHÁT TRIỂN
MÃ SỐ: 62.31.01.05
Luận án “Nghiên cứu mối quan hệ của FDI và tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Định” của tác giả Ngô Thị Thanh Thúy, được hoàn thành tại Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng vào năm 2020, là một nghiên cứu chuyên sâu nhằm làm rõ mối quan hệ giữa Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và Tăng trưởng kinh tế (TTKT) trong bối cảnh cụ thể của tỉnh Bình Định. Đề tài xuất phát từ thực tế rằng các bằng chứng về mối quan hệ này còn nhiều tranh luận và chưa thống nhất, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải phân tích năng lực hấp thụ của địa phương.
Mục tiêu tổng quát của luận án là nghiên cứu mối quan hệ của FDI và TTKT tỉnh Bình Định, làm rõ các vấn đề về năng lực hấp thụ FDI, từ đó đưa ra các hàm ý chính sách nhằm thu hút và phát huy lợi ích FDI thúc đẩy TTKT địa phương. Để đạt được mục tiêu này, luận án đã hệ thống hóa lý thuyết, phân tích thực trạng FDI và TTKT tại Bình Định giai đoạn 1997-2019, lượng hóa mối quan hệ, xác định các yếu tố then chốt của năng lực hấp thụ và đề xuất chính sách.
Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định tính và định lượng, với mô hình hồi quy ARDL và thống kê mô tả từ dữ liệu thứ cấp (1997-2019) và sơ cấp (khảo sát 19 doanh nghiệp FDI và 44 chuyên gia/nhà quản lý tại Bình Định). Luận án đóng góp về mặt lý luận khi đưa ra bằng chứng về mối quan hệ tác động qua lại và có điều kiện giữa FDI và TTKT, được đánh giá trên cả hai góc độ vốn đầu tư và năng lực hấp thụ. Đặc biệt, nghiên cứu đã xây dựng khung phân tích với các biến tương tác để xác định vai trò của yếu tố địa phương (vốn nhân lực, cơ sở hạ tầng, chất lượng thể chế, năng lực hấp thụ của doanh nghiệp trong nước).
Các kết quả chính cho thấy: (1) TTKT có tác động tích cực đến FDI tại Bình Định (theo kiểm định Granger), nhưng chưa có bằng chứng thống kê về tác động của FDI đến TTKT khi lượng vốn FDI thực hiện còn quá thấp. Tuy nhiên, FDI sẽ tác động tích cực khi đạt đến ngưỡng quy mô vốn đủ lớn (8,96% GRDP). (2) Vốn nhân lực và chất lượng cơ sở hạ tầng là hai yếu tố tiên quyết để địa phương hưởng lợi ích từ FDI, trong đó cơ sở hạ tầng thúc đẩy sự lan truyền FDI, còn chất lượng lao động thấp đang là rào cản. (3) Chất lượng thể chế địa phương và năng lực hấp thụ của doanh nghiệp trong nước cũng đóng vai trò quan trọng.
Từ những kết quả này, luận án đề xuất 5 nhóm hàm ý chính sách nhằm tăng cường thu hút, thúc đẩy giải ngân vốn FDI, cải thiện năng lực hấp thụ, đổi mới mô hình TTKT, thu hút FDI gắn với bảo vệ môi trường và phát huy tính kết nối với khu vực kinh tế trong nước.